Türkiye'de kaç tane otomobil fabrikası olduğunu sorduğumda çoğu kişi sadece Tofaş'ı ya da son yıllarda gündemden düşmeyen TOGG'u sayıyor. Oysa gerçek tablo çok daha geniş: Türkiye, Avrupa'nın en büyük ticari araç üretim üslerinden birine ev sahipliği yapıyor ve otobüsten ağır kamyona, elektrikli binek araçtan zırhlıya kadar çok farklı segmentlerde üretim yapılıyor. Yıllardır bu fabrikaların bulunduğu Bursa, Kocaeli, Sakarya ve Adana gibi şehirlerden geçtim, bazılarının önünden defalarca araç kullandım. Bu yazıda güncel verilerle Türkiye'de otomobil ve ticari araç üreten başlıca firmaları, fabrika konumlarını ve ürettikleri modelleri tek tek topladım.

TOGG: Türkiye'nin Yerli ve Elektrikli Markası

TOGG (Türkiye'nin Otomobili Girişim Grubu), Bursa'nın Gemlik ilçesindeki yaklaşık 1,2 milyon metrekarelik fabrikasında üretim yapıyor. İlk araç 29 Ekim 2022'de üretim bandından indi, seri üretim ve satış ise Mart 2023'te C-segment SUV modeli T10X ile başladı. 2025 yılında sedan/fastback gövdeli T10F modeli de üretim hattına eklendi; şirketin 2025 satış hedefi T10X için 27.583, T10F için 11.437 olmak üzere toplam 39.020 adet olarak açıklandı. TOGG, gelecek yıllarda MPV gövdeli bir model ile B-segment SUV'u da ürün gamına katmayı planlıyor. Markanın tamamı elektrikli bir portföy üzerine kurulu olması, Türkiye otomotiv sektöründeki en köklü değişimlerden biri.

Ford Otosan: Ticari Araçta Avrupa Devi

1959'da Vehbi Koç tarafından kurulan Ford Otosan, bugün Koç Holding (%41) ve Ford Motor Company'nin (%41) ortak hissedar olduğu, kalan payın halka açık bulunduğu bir şirket. Üç ayrı üretim tesisi var: Kocaeli'nin Gölcük ilçesindeki İhsaniye fabrikası (1968'den beri faal), yine Kocaeli'de Başiskele'deki Yeniköy fabrikası (2014'ten itibaren) ve Eskişehir'deki İnönü fabrikası (1976'dan beri). Bu tesislerde Transit, Transit Custom, Transit Connect ve Courier gibi hafif ticari araçlar; Cargo ve F-MAX gibi ağır ticari araçlar üretiliyor. Ford Otosan bugün Ford'un Avrupa'daki en büyük ticari araç üretim merkezi konumunda ve 2025 sonu itibarıyla 25 bini aşkın çalışanı bulunuyor.

Tofaş: Fiat ve Stellantis'in Bursa Yüzü

Tofaş da 1968'de Vehbi Koç öncülüğünde, Fiat ile ortaklık içinde kuruldu. Bursa'nın Demirtaş bölgesindeki fabrikada bugün Koç Holding ve Stellantis eşit oranda (%37,8) hissedar. Stellantis, 2021 başında Fiat Chrysler Automobiles (FCA) ile PSA Group'un birleşmesiyle ortaya çıkan dev otomotiv grubu. Tofaş fabrikasında halen Fiat Egea (binek otomobil), Fiat Doblo ve Fiat Fiorino (hafif ticari araçlar) üretiliyor; ayrıca Stellantis çatısı altındaki Peugeot, Citroën, DS ve Opel/Vauxhall markaları için de sözleşmeli üretim yapılıyor. Fabrikanın yıllık kapasitesi 450 bin araca ulaşıyor ve üretimin büyük kısmı 80'den fazla ülkeye ihraç ediliyor. 2025 yılında Tofaş, Stellantis'in Türkiye'deki operasyonlarını da devralarak grubun yerel temsilcisi haline geldi.

Oyak Renault: Renault'nun Batı Avrupa Dışındaki En Büyük Fabrikası

1969'da OYAK ile Renault'nun ortaklığıyla kurulan Oyak Renault, Bursa Organize Sanayi Bölgesi'nde faaliyet gösteriyor; hisselerin %51'i Renault'ya, %49'u OYAK'a ait. Fabrikanın yıllık üretim kapasitesi 286 bin ile 360 bin araç arasında değişiyor ve bu haliyle Renault'nun Batı Avrupa dışındaki en büyük tesisi. Güncel model gamında beşinci nesil Renault Clio HB, 2016'dan bu yana üretilen Renault Megane Sedan ve 2025'te üretime giren Renault Duster yer alıyor. 2023-2025 arasında fabrikada üretilen Mitsubishi Colt'un ise üretimi sona ermiş görünüyor. Üretilen otomobillerin büyük bölümü ihraç ediliyor, bu da fabrikayı Türkiye'nin döviz girdisi açısından da önemli sanayi tesislerinden biri yapıyor.

Hyundai Motor Türkiye (Eski Adıyla Hyundai Assan)

1994'te Hyundai Motor Company ile Kibar Holding ortaklığında kurulan şirket, İzmit'in Alikahya semtindeki fabrikasında 1997'den beri seri üretim yapıyor. Şirket 7 Şubat 2025'te ticari unvanını "Hyundai Motor Türkiye Otomotiv Sanayi A.Ş." olarak değiştirdi; bilinen adıyla hâlâ Hyundai Assan diye anılıyor. Fabrikada üç model üretiliyor: 2013'ten beri i10, 2010'dan beri i20 ve 2021'den beri Bayon. Yıllık üretim kapasitesi 245 bin araç ve şirket, üretim adediyle Türkiye'nin beşinci büyük otomobil üreticisi konumunda bulunuyor.

Mercedes-Benz Türk: Kamyon ve Otobüste Söz Sahibi

1967'de İstanbul Davutpaşa'da Daimler-Benz ortaklığıyla kurulan şirket, Kasım 1990'da bugünkü unvanı olan Mercedes-Benz Türk'ü aldı. Şirketin iki üretim tesisi var: İstanbul'daki Hoşdere fabrikası otobüs üretimine, Aksaray'daki fabrika ise kamyon ve yarı römork üretimine ayrılmış durumda. Hoşdere'de Travego, Tourismo, Intouro, Conecto ve Setra LE gibi otobüs modelleri; Aksaray'da ise Actros ve Arocs gibi kamyon modelleri üretiliyor. Şirket, Kasım 2022'de 100 bininci otobüsünü, Ağustos 2021'de ise 300 bininci kamyonunu üretim bandından indirmişti. Mercedes-Benz Türk bugün küresel Daimler Truck AG çatısı altında faaliyetini sürdürüyor.

Otobüs ve Ağır Ticari Araçta Yerli Güç: Karsan, Temsa, Otokar, BMC

Binek otomobil üreticilerinin yanında Türkiye, otobüs ve ağır ticari araç üretiminde de güçlü bir sanayi altyapısına sahip. Karsan, 1998'de kurulup 1999'da üretime geçtiği Bursa Akçalar'daki (Nilüfer) fabrikasında elektrikli otobüs alanında öne çıkıyor: e-Jest (2020'den beri), e-Atak ve 2021'de tanıtılan 10-12-18 metrelik e-ATA serisi elektrikli otobüsler bunların başında geliyor. Şirket ayrıca Hyundai H350 hafif ticari aracını ve BredaMenarinibus lisansıyla Citymood otobüslerini de üretiyor.

Temsa, 1968'den bu yana Adana merkezli üretim yapıyor; şirket bugün Sabancı Holding ve Škoda Transportation arasında yarı yarıya paylaşılıyor. 555 bin metrekarelik fabrikada Safir Plus (şehirlerarası), Avenue (şehir içi), Prestij (midibüs) ve MD9 (midi turizm) modelleri üretiliyor; tam elektrikli MD9 ElectriCITY modeliyle de elektrikli otobüs segmentinde yer alıyor.

Otokar, 1963'te kurulmuş, 1976'dan beri Koç Holding'in ortak olduğu bir şirket. Sakarya'nın Arifiye ilçesindeki fabrikada Kent, Sultan ve Doruk serisi otobüsler (dizel, CNG ve elektrikli versiyonlarıyla) üretiliyor; ayrıca Foton lisanslı Atlas hafif kamyonu ve Arma, Akrep, Cobra, Tulpar, Ural gibi zırhlı askeri araçlar da Otokar'ın ürün gamında. Şirket, Land Rover Defender'ın 90, 110 ve 130 versiyonlarını da lisanslı olarak üretiyor.

BMC ise altmış yılı aşkın geçmişiyle Türkiye'nin en köklü ticari ve askeri araç üreticilerinden biri. PROCITY, NEOCITY ve NEOPORT otobüs serileri, TUĞRA çekici ve BMC 417 (elektrikli versiyonu BMC 417 EV dâhil) hafif kamyonların yanında Altay tankı, Kirpi ve Amazon gibi savunma sanayisi araçlarının üretiminde de rol alıyor. Şirket bugün 4 binin üzerinde çalışanıyla faaliyetine devam ediyor ve üretiminin önemli bir bölümünü ihraç ediyor.

Genel Tablo: Türkiye Neden Bir Otomotiv Üssü

Bu firmaları tek tek incelediğimde dikkatimi çeken şey, kapanan ya da üretimden çekilen büyük bir markanın olmaması oldu — aksine TOGG gibi tamamen yeni bir oyuncu son birkaç yılda devreye girdi, Renault Duster gibi modeller Bursa'ya yeni taşındı, Hyundai kurumsal kimliğini tazeleyip yatırımını sürdürdü. Bursa, Kocaeli, Sakarya ve Adana etrafında kümelenen bu fabrikalar hem binek otomobilde hem ticari araçta hem de otobüs ve savunma sanayisinde Türkiye'yi Avrupa'nın önemli üretim üslerinden biri hâline getiriyor. Yol üstünde bu şehirlerden geçerken artık sadece fabrika bacalarını değil, üzerinde çalıştığım bu yazıdan sonra hangi modelin hangi bantta şekillendiğini de düşünerek geçiyorum.